યંગના ડબલ સ્લિટ પ્રયોગમાં,જો સ્ત્રોત સ્લિટ $S$ ની પહોળાઈ (એપરચર) અન્ય પરિમાણોને અચળ રાખીને વધારવામાં આવે,તો વ્યતિકરણની શલાકાઓ:

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,બે બિંદુવત સુસંબદ્ધ ઉદ્દગમ $S_1$ અને $S_2$ ને $d$ જેટલા સૂક્ષ્મ અંતરે મૂકવામાં આવ્યા છે. પડદા પર રચાતી શલાકાઓ ....... હશે.

દ્વિ-સ્લિટ પ્રયોગમાં,પ્રકાશના સ્ત્રોતની તરંગલંબાઇ $\lambda = 400 \ nm$ છે,સ્લિટ વચ્ચેનું અંતર $d = 20 \ \mu m$ છે અને દરેક સ્લિટની પહોળાઈ $a = 4 \ \mu m$ છે. બે સ્લિટમાંથી આવતા પ્રકાશના વ્યતિકરણ અને દરેક સ્લિટમાંથી થતા વિવર્તનને ધ્યાનમાં લેતા,વિવર્તન એન્વલપની મધ્યસ્થ મહત્તમમાં કેટલી પ્રકાશિત વ્યતિકરણ શલાકાઓ હશે તે શોધો.

યંગનો ડબલ સ્લિટ પ્રયોગ કરતી વખતે,એક વિદ્યાર્થીએ બે સ્લિટને $x-y$ સમતલમાં એક મોટી અપારદર્શક પ્લેટ સાથે બદલી નાખી,જેમાં બે નાના છિદ્રો છે જે $600 \ nm$ તરંગલંબાઇનો પ્રકાશ ઉત્સર્જિત કરતા બે સુસંબદ્ધ બિંદુવત ઉદગમો $(S_1, S_2)$ તરીકે કાર્ય કરે છે. વિદ્યાર્થીએ ભૂલથી સ્ક્રીનને $x-z$ સમતલને સમાંતર ($z>0$ માટે) $S_1 S_2$ ના મધ્યબિંદુથી $D=3 \ m$ ના અંતરે મૂકી,જે આકૃતિમાં યોજનાબદ્ધ રીતે દર્શાવેલ છે. ઉદગમો વચ્ચેનું અંતર $d=0.6003 \ mm$ છે. ઉગમબિંદુ $O$ એ સ્ક્રીન અને $S_1 S_2$ ને જોડતી રેખાનું છેદબિંદુ છે. સ્ક્રીન પરની તીવ્રતાની ભાત (pattern) વિશે નીચેનામાંથી કયું (કયા) વિધાન સાચું છે?
$(A)$ $x$-અક્ષને સમાંતર સીધી પ્રકાશિત અને અપ્રકાશિત પટ્ટીઓ
$(B)$ બિંદુ $O$ ની ખૂબ નજીકનો વિસ્તાર અંધકારમય (dark) હશે
$(C)$ $x$-દિશામાં $O$ ની આસપાસ સપ્રમાણ રીતે મૂકવામાં આવેલા નાભિઓ સાથેની અતિવલયાકાર (hyperbolic) પ્રકાશિત અને અપ્રકાશિત પટ્ટીઓ
$(D)$ બિંદુ $O$ પર કેન્દ્રિત અર્ધ-વર્તુળાકાર પ્રકાશિત અને અપ્રકાશિત પટ્ટીઓ

$YDSE$ માં દર્શાવેલ આકૃતિમાં, $n_1$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા માધ્યમમાંથી પ્રકાશનું સમાંતર કિરણજૂથ સ્લિટ પર આપાત થાય છે। આ માધ્યમમાં પ્રકાશની તરંગલંબાઇ $\lambda_1$ છે। $t$ જાડાઈ અને $n_3$ વક્રીભવનાંક ધરાવતી એક પારદર્શક સ્લેબ એક સ્લિટની સામે મૂકવામાં આવે છે। પડદા અને સ્લિટના સમતલ વચ્ચેનું માધ્યમ $n_2$ છે। બિંદુ $O$ (સ્લિટની સાપેક્ષે સંમિત) પર પહોંચતા પ્રકાશના તરંગો વચ્ચેનો કળા તફાવત કેટલો હશે?

યંગના ડબલ-સ્લિટ પ્રયોગમાં એક સ્લિટની આગળ $\mu = 1.5$ વક્રીભવનાંક અને $t = 2.5 \times 10^{-5} \, m$ જાડાઈ ધરાવતું પારદર્શક માધ્યમ મૂકવામાં આવે છે. વ્યતિકરણ ભાત કેટલા અંતરે ($cm$ માં) ખસશે? બે સ્લિટ વચ્ચેનું અંતર $d = 0.5 \, mm$ અને પડદા તથા સ્લિટ વચ્ચેનું અંતર $D = 100 \, cm$ છે.